Πώς είναι να οδηγείς ταξί στην Ελλάδα;
Έρευνα της ΒΕΑΤ / FREE NOW σε συνεργασία με το Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο για την αγορά και τις συνθήκες εργασίας των οδηγών ταξί.
12 ώρες την ημέρα. 7 ημέρες την εβδομάδα. Τόσο εργάζεται ένας στους δύο οδηγούς στην Αθήνα, σύμφωνα με έρευνα που πραγματοποίησε η BEAT / FREE NOW σε συνεργασία με το Εργαστήριο Συγκοινωνιακής Τεχνικής του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, υπό την επίβλεψη του Αναπλ. Καθηγητή Κ. Κεπαπτσόγλου.
Με το κόστος χρήσης των υπηρεσιών ταξί στην Ελλάδα να είναι από τα χαμηλότερα στην Ευρώπη, η ραγδαία αύξηση των καυσίμων, σε συνδυασμό με τις σωρευμένες υποχρεώσεις από την υπερδεκαετή οικονομική κρίση, έχουν συρρικνώσει τα εισοδήματα των οδηγών ταξί.
Η ζήτηση εκτοξεύθηκε
Σήμερα, με τη ζήτηση για υπηρεσίες ταξί να έχει εκτοξευθεί κατά +61% σε σχέση με το 2019, εκατοντάδες οχήματα παραμένουν εκτός λειτουργίας, λόγω του υψηλού λειτουργικού κόστους. Το γεγονός αυτό έχει ως συνέπεια την ταλαιπωρία χιλιάδων πολιτών, οι οποίοι αδυνατούν να βρουν ταξί τις ώρες αιχμής.
Η έρευνα του ΕΜΠ με τίτλο “Διερεύνηση και Αξιολόγηση της Υφιστάμενης Κατάστασης και των Πολιτικών Ανάπτυξης της Αγοράς Ταξί στην Αθήνα (2020)” για λογαριασμό της BEAT / FREE NOW, παρουσιάζει μια σειρά από δεδομένα, που αποτυπώνουν μια ζοφερή πραγματικότητα, η οποία υπογραμμίζει την ανάγκη στήριξης της Πολιτείας στους επαγγελματίες του κλάδου, μέσα από την αναμόρφωση του θεσμικού πλαισίου και την αξιοποίηση της τεχνολογίας.
20% των χιλιομέτρων κενά δίχως επιβάτη
Ενδεικτικά, σύμφωνα με τα αποτελέσματα, το 67% των οδηγών ταξί της Αθήνας εργάζεται για περισσότερες από 12 ώρες την ημέρα, κάνοντας το 20% των χιλιομέτρων του κενά δίχως επιβάτη. Μάλιστα το 96,3% των οδηγών απάντησαν πως εργάζονται έξι ημέρες την εβδομάδα, με το 55.3% να δηλώνουν επταήμερη εργασία, προκειμένου να τα βγάλουν πέρα.
Αυτή η δύσκολη οικονομική πραγματικότητα, έχει ως συνέπεια ο υφιστάμενος στόλος να μην ανανεώνεται σημαντικά, γεγονός που οδηγεί σε περισσότερους ατμοσφαιρικούς ρύπους και θόρυβο στην πόλη. Πρακτικά, για να μπορεί ένας οδηγός να εξασφαλίσει αξιοπρεπή έσοδα, πρέπει να διαταράξει σε σημαντικό βαθμό την ισορροπία της επαγγελματικής και της προσωπικής του ζωής.
Τα βασικά σημεία της Έρευνας αποτυπώνονται στην Έκθεση “Οδηγώντας ταξί στην Ελλάδα (2022).
Τα οφέλη από τις ψηφιακές εφαρμογές
Οι ψηφιακές πλατφόρμες συνεισφέρουν στη μείωση των εκπομπών άνθρακα. Στη FREE
NOW ο μακροπρόθεσμος στόχος μας είναι το 50% των διαδρομών μέσα από την εφαρμογή
να είναι μηδενικών ρύπων μέχρι το 2025 και να επιτύχουμε το 100% μέχρι το 2030.
Ο στόχος αυτός θα επιτευχθεί, όχι μόνο μέσα από κίνητρα στους οδηγούς να αλλάξουν τα
οχήματα τους με νέα, μηδενικών ρύπων, αλλά ενσωματώνοντας στην εφαρμογή μας όλες
τις φιλικές προς το περιβαλλον υπηρεσίες αστικής κινητικότητας, συμπεριλαμβανομένων των δημοσίων συγκοινωνιών, προκειμένου να περιορίσουμε τα ΙΧ στους δρόμους.
Έτσι, όσο αυξάνεται το μερίδιο των on demand διαδρομών και διευρύνονται οι επιλογές διαμοιρασμού, τόσο οι ανάγκες σε χώρους στάθμευσης θα μειώνονται, απελευθερώνοντας το χώρο για δημόσιες χρήσεις.
Ασκοπα χρήματα
Σήμερα, τα IX που χρησιμοποιούνται μόλις για το 4% του ημερήσιου χρόνου, αντιστοιχούν
στο 85% των δαπανών μας για την κινητικότητα. Αυτό πρακτικά σημαίνει πως για ένα αυτοκίνητο που σταθμεύει το 96% της ημέρας, η πόλη και οι πολίτες ξοδεύουν άσκοπα πόρους και χρήματα για τη δημιουργία χώρων στάθμευσης.
Σύμφωνα με τις προβλέψεις, ο αριθμός των ιδιωτικών αυτοκινήτων στην Ευρώπη θα αυξηθεί σε 273 εκατομμύρια έως το 2025, έναντι 263 εκατομμυρίων σήμερα. Αυτά τα 10 εκατομμύρια νέα ιδιωτικά αυτοκίνητα, που θα παραμένουν σταθμευμένα το 96% του ημερήσιου χρόνου, θα απαιτήσουν πρόσθετο χώρο στάθμευσης ισοδύναμο με τρεις φορές
την έκταση του Δ. Αθηναίων (117,8 km2).
Μείωση εσόδων
Σύμφωνα με έρευνα του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, ενώ ο μέσος χρόνος εργασίας
των οδηγών ταξί αυξήθηκε από 10 σε 15 ώρες ημερησίως, τα αντίστοιχα έσοδά τους
μειώθηκαν κατά 50%.
Παράλληλα μειώθηκε σημαντικά ο αριθμός των εξυπηρετούμενων πελατών ανά την ημέρα, τριπλασιάστηκαν τα «νεκρά χιλιόμετρα», ενώ αυξήθηκαν τόσο τα λειτουργικά έξοδα όσο και η φορολογία των ταξί.
Ο κλάδος των οδηγών ταξί υπέστη βαρύ πλήγμα την περίοδο της πανδημίας. Με τις διαδρομές να μειώνονται έως και 90% σε κάποια διαστήματα, ένας ήδη επιβαρυμένος τομέας της οικονομίας κλήθηκε να σηκώσει το βάρος της αυξημένης ζήτησης για υπηρεσίες μετακίνησης των πολιτών, σε μια περίοδο που οι ειδικοί απέτρεψαν τους πολίτες από τη χρήση των Μέσων Μαζικής Μεταφοράς.
Επιπρόσθετα, η ενεργειακή κρίση που κορυφώθηκε ακολούθησε τα γεγονότα στην Ουκρανία, επιβάρυνε δυσανάλογα το κόστος των καυσίμων, ένα κρίσιμο παράγοντα για την ευημερία των οδηγών, με αποτέλεσμα μεγάλος αριθμός οχημάτων να παραμένει ακινητοποιημένος, καθώς το πλαίσιο λειτουργίας κατέστει μη βιώσιμο.
Με δεδομένο πως η τιμή της υπηρεσίας στην Ελλάδα παραμένει μία από τις χαμηλότερες στην Ευρώπη, η χρήση εφαρμογών δημιουργεί πρόσθετα έσοδα στους οδηγούς, μειώνοντας τα κενά χιλιόμετρα και κατά συνέπεια την οικονομική απόδοση των ωρών εργασίας τους.
Ταυτόχρονα θα μπορούσε να προσφέρει, υπό ένα νέο θεσμικό πλαίσιο, νέες δυνατότητες, όπως η δυναμική τιμολόγηση ανάλογα με τη στιγμιαία ζήτηση ή η «συνεξυπηρέτηση» (taxi-sharing) που μπορούν να εξασφαλίσουν περισσότερα έσοδα στους οδηγούς, διασφαλίζοντας
ποιοτικές υπηρεσίες για τους επιβάτες που θα προτιμήσουν τέτοιου είδους επιλογές.
Τι καταγράφουν οι μελέτες
Σύμφωνα με το Κοινό Κέντρο Ερευνών (JRC) της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η Αθήνα και το Μιλάνο είναι οι δύο πόλεις της Ε.Ε., όπου πάνω από το 70% των επιβλαβών ρύπων οξειδίου του αζώτου προέρχονται από τα οχήματα και τις μεταφορές.
Σύμφωνα με Έκθεση του Εθνικού Κέντρου Περιβάλλοντος και Αειφόρου Ανάπτυξης, 3.788 θάνατοι στο κέντρο της πρωτεύουσας αποδίδονται στα αιωρούμενα σωματίδια που προκύπτουν από παρωχημένες αντιρρυπαντικές τεχνολογίες οχημάτων.
80% των διαδρομών με ΕΔΧ έχουν έναν επιβάτη: η δυνατότητα για κατ’ επιλογή ‘συνεξυπηρέτηση’ (taxi sharing) μπορεί να μειώσει το κόστος για τους επιβάτες, να αυξήσει το εισόδημα των οδηγών, αλλά και να περιορίσει σημαντικά τις εκπομπές ρύπων.
Οι άδειες ΕΔΧ (ταξί) στην Αττική θα έπρεπε να είναι (max) 11.328 σύμφωνα με τη νομοθεσία, ωστόσο υπερβαίνουν το όριο κατά 2.333, φθάνοντας τις 13.661 συνολικά. Αντίστοιχα, οι άδειες ταξί στο πολεοδομικό συγκρότημα της Θεσσαλονίκης είναι 1963.
Δυσχερείς συνθήκες
Με αφορμή την έκδοση της Έκθεσης, η Γενική Διευθύντρια της ΒΕΑΤ / FREE NOW στην Ελλάδα Άσπα Τοπαλίδου, τόνισε:
«Συνηθίζουμε ως πολίτες να έχουμε παράπονα από τους οδηγούς, όμως για πρώτη φορά έχουμε στα χέρια μας μια μελέτη που αποδεικνύει τις δυσχερείς συνθήκες μέσα στις οποίες επιχειρούν καθημερινά στους δρόμους.
Τα αποτελέσματα της Έρευνας δεν αφήνουν κανένα περιθώριο διαφορετικής ερμηνείας. Χρειάζεται άμεσα οι αρμόδιοι φορείς της Πολιτείας και το Υπουργείο Μεταφορών να ενσκήψουν στην αγορά και να υποστηρίξουν τους οδηγούς. Η συρρίκνωση των εισοδημάτων τους, που προκαλεί η ενεργειακή κρίση, καθώς και τα υψηλά κόστη λειτουργίας που οφείλονται σε κρίσιμες στρεβλώσεις της λειτουργίας της αγοράς, καταλήγουν στην ταλαιπωρία χιλιάδων επιβατών καθημερινά.
Πρόγραμμα κινήτρων
Ως η Νο. 1 εφαρμογή εύρεσης ταξί στην Ελλάδα, στηρίζουμε στην πράξη το έργο των οδηγών, προσφέροντας τους μέσα από ειδικά σχεδιασμένο πρόγραμμα κινήτρων έως και 460 ευρώ το μήνα επιπλέον, για όσους συνεργαστούν μαζί μας το επόμενο διάστημα.
Επιπλέον, μέσα από το πρόγραμμα πιστότητας & επιβράβευσης «BEAT DRIVERS CLUB» που ανακοινώσαμε πρόσφατα, συμβάλλουμε στην καλύτερη ισορροπία της προσωπικής και της επαγγελματικής τους ζωής, μέσα από παροχές που περιλαμβάνουν υπηρεσίες υγείας, εστίασης, απόκτησης και συντήρησης των οχημάτων τους. Παραμένουμε δίπλα τους και στηρίζουμε με συγκεκριμένες προτάσεις και πρωτοβουλίες την καθημερινή τους εργασία.»
