Νατάσα Φραγκούλη
Αν και αποτελεί έναν δρόμο για να αυξήσει μια εταιρεία την παραγωγικότητά της, μειώνοντας, ταυτόχρονα, τον χρόνο πρόσβασης στις αγορές και αυξάνοντας τα κέρδη της, η τεχνητή νοημοσύνη δεν έχει ακόμη εισβάλει στην καθημερινότητα των ελληνικών επιχειρήσεων. Σήμερα, μόλις το 7% των εταιρειών στην Ελλάδα αξιοποιεί την πολλά υποσχόμενη τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης (Artificial Intelligence -AI).
Σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε η Eurostat και αφορούν το 2020, η Ελλάδα βρίσκεται ακριβώς στον μέσο όρο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς τη χρήση τεχνητής νοημοσύνης από τις επιχειρήσεις. Από τα στοιχεία προκύπτει ότι το 7% των ευρωπαϊκών εταιρειών, που απασχολούν περισσότερα από 10 άτομα, εφαρμόζει σήμερα τουλάχιστον μία εφαρμογή ΑΙ -όσο δηλαδή είναι και το αντίστοιχο ποσοστό στις ελληνικές επιχειρήσεις.
Και μπορεί η Ελλάδα να κινείται στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ωστόσο, υπάρχουν χώρες, στις οποίες η τεχνητή νοημοσύνη έχει μπει για τα καλά στην καθημερινότητα των επιχειρήσεων. Στην Ιρλανδία, για παράδειγμα, περίπου μία στις τέσσερις εταιρείες (23%) αξιοποιεί κάποια τεχνολογία ΑΙ. Άλλες χώρες με υψηλό ποσοστό «έξυπνων» επιχειρήσεων είναι η Μάλτα (19%), η Φιλανδία (12%) και η Δανία (11%).
Ουραγοί
Αντίθετα, τον δρόμο προς την τεχνητή νοημοσύνη και τα οφέλη της δεν φαίνεται να βρίσκουν οι επιχειρήσεις άλλων κρατών-μελών, όπως η Λετονία, όπου μόλις το 2% εφαρμόζει τεχνολογίες ΑΙ.
Επίσης η τεχνητή νοημοσύνη δεν περιλαμβάνεται ακόμα στις επενδυτικές προτεραιότητες των επιχειρήσεων της Σλοβενίας, της Ουγγαρίας και της Κύπρου (όπου το ποσοστό χρήσης ΑΙ από εταιρείες φτάνει μόλις το 3%), ούτε και της Πολωνίας (4%).
Αυξάνει το ΑΕΠ
Στην πράξη, η τεχνητή νοημοσύνη δεν αποτελεί απλά μια εντυπωσιακή ή ευφάνταστη τεχνολογία. Σύμφωνα με εκτιμήσεις του ΣΕΒ, Συνολικά ο ΣΕΒ υποστηρίζει ότι η διάχυση της ΤΝ στην Ελλάδα μπορεί να αυξήσει αθροιστικά το ΑΕΠ κατά περίπου 200 δισ. ευρώ σε 15 χρόνια.
Με τον όρο τεχνητή νοημοσύνη περιγράφεται η ικανότητα μιας μηχανής να αναπαράγει ανώτερες γνωστικές λειτουργίες του ανθρώπου (π.χ. μάθηση, σχεδιασμός, δημιουργικότητα, σύνθετες αποφάσεις, κατανόηση περιβάλλοντος, παραγωγή γνώσης), με αυτονομία. Κάποιες εφαρμογές της στις επιχειρήσεις σχετίζονται με τη δυνατότητα μείωσης των σφαλμάτων στην παραγωγή, υποβοήθησης των εργασιών από ρομποτικές μηχανές, πρόβλεψης της ζήτησης, διαχείρισης ποιότητας, εξ αποστάσεως εξυπηρέτησης πελατών, λήψης αποφάσεων χωρίς ανθρώπινη παρουσία.
Νέα δεδομένα στην ΕΕ
Μόλις την περασμένη εβδομάδα η Ευρωπαϊκή Ένωση γνωστοποίησε το πρώτο νομοθετικό πλαίσιο -στην ιστορία της ενωμένης Ευρώπης- για την Τεχνητή Νοημοσύνη. Μία από τις πιο σημαντικές προβλέψεις των νέων κανόνων έρχεται να καθησυχάσει τους φόβους για χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης με σκοπό τον έλεγχο των ανθρώπων από συστήματα ΑΙ.
Πρακτικά η Ευρώπη λέει «όχι» σε αυτό που ονομάζεται «απομακρυσμένη βιομετρική αναγνώριση» δηλαδή στη χρήση ΤΝ για αναγνώριση προσώπων σε δημόσιους χώρους μέσω της επεξεργασίας των βιομετρικών τους δεδομένων.
Το νέο κανονιστικό πλαίσιο χωρίζει τα συστήματα ΑΙ σε τέσσερις κατηγορίες, με βάση τους κινδύνους που ενέχουν, και προβλέπει περιορισμούς ή ακόμη και απαγόρευση της χρήσης τους, ανάλογα με τον βαθμό επικινδυνότητας. Το νέο πλαίσιο προβλέπει ότι συστήματα Τεχνητής Νοημοσύνης, που χαρακτηρίζονται «μη αποδεκτού κινδύνου» θα απαγορεύονται.
Ως τέτοια θεωρούνται, με βάση τους νέους κανόνες, συστήματα ΤΝ που επιτρέπουν την κοινωνική βαθμολόγηση από κυβερνήσεις, η χρήση τεχνικών που χειραγωγούν την ανθρώπινη συμπεριφορά και η εξ αποστάσεως βιομετρική ταυτοποίησης σε ζωντανή μετάδοση σε δημοσίως προσβάσιμους χώρους. Ειδικά για το τελευταίο, οι νέοι κανόνες της ΕΕ προβλέπουν ότι όλα τα συστήματα εξ αποστάσεως βιομετρικής ταυτοποίησης θεωρούνται υψηλού κινδύνου και υπόκεινται σε αυστηρές απαιτήσεις.
Η χρήση τους σε πραγματικό χρόνο σε δημοσίως προσβάσιμους χώρους για σκοπούς επιβολής του νόμου καταρχήν απαγορεύεται. Οι ελάχιστες εξαιρέσεις αφορούν πολύ ειδικές περιπτώσσεις, όπως για παράδειγμα η αναζήτηση αγνοούμενου παιδιού, η πρόληψη επικείμενης τρομοκρατικής απειλής ή εντοπισμός και η ταυτοποίηση υπόπτου σοβαρής αξιόποινης πράξης.
