Το ελληνικό οικοσύστημα startups έχει κάνει σημαντικά βήματα την τελευταία δεκαετία, ωστόσο το επόμενο μεγάλο ζητούμενο δεν είναι απλώς η δημιουργία περισσότερων νεοφυών επιχειρήσεων, αλλά η ανάδειξη εταιρειών που θα μπορέσουν να φτάσουν σε μεγάλα exits και να δημιουργήσουν έναν νέο κύκλο κεφαλαίων, εμπειρίας και επιχειρηματικότητας.
Αυτό είναι το κεντρικό μήνυμα που έστειλε ο Απόστολος Αποστολάκης της VentureFriends, περιγράφοντας τόσο την πορεία του fund όσο και τις προκλήσεις της επόμενης ημέρας για την ελληνική καινοτομία.
Η VentureFriends ξεκίνησε την πορεία της το 2015, μετά την πώληση της e-food, σε μια περίοδο εξαιρετικά δύσκολη για την ελληνική οικονομία, εν μέσω capital controls και χωρίς ανεπτυγμένο οικοσύστημα venture capital. Το πρώτο fund δημιουργήθηκε το 2016 με περίπου 20 εκατ. ευρώ, αποκλειστικά από ιδιωτικά κεφάλαια, με τη συμμετοχή περίπου 40 επενδυτών.
Ακολούθησε το δεύτερο fund, ύψους 50 εκατ. ευρώ, υπό την ομπρέλα του EquiFund, μέσα από το οποίο πραγματοποιήθηκαν 22 επενδύσεις. Στη συνέχεια, το τρίτο fund έφτασε τα 100 εκατ. ευρώ, με συμμετοχή διεθνών θεσμικών επενδυτών, μεταξύ των οποίων το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, ενώ η VentureFriends αποτέλεσε και την πρώτη επένδυση της Mubadala στην Ελλάδα.
Η στροφή στο εξωτερικό
Τα τελευταία πέντε χρόνια η VentureFriends έχει ενισχύσει σημαντικά τη διεθνή παρουσία της, διαθέτοντας πλέον ομάδα σε αγορές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Πολωνία και η Ισπανία. Η στροφή αυτή συνδέεται με τη διαπίστωση ότι το ελληνικό οικοσύστημα, παρά την πρόοδο που έχει σημειώσει, δεν έχει ακόμη το βάθος μεγαλύτερων ευρωπαϊκών αγορών.
Είναι χαρακτηριστικό ότι στο τρίτο fund πραγματοποιήθηκαν 25 επενδύσεις, εκ των οποίων μόνο τέσσερις στην Ελλάδα. Η στρατηγική της VentureFriends δεν περιορίζεται πλέον γεωγραφικά, καθώς το fund αναζητά εταιρείες με ισχυρές ομάδες, διεθνή προσανατολισμό και δυνατότητα ταχείας ανάπτυξης, ανεξάρτητα από το αν έχουν έδρα ή δραστηριότητα στην Ελλάδα.
Το τέταρτο fund και οι νέες επενδύσεις
Το τέταρτο fund της VentureFriends έχει ήδη πραγματοποιήσει first closing και αναμένεται να ολοκληρωθεί μετά το καλοκαίρι, με στόχο κεφάλαια κοντά στα 80-90 εκατ. ευρώ. Anchor investor είναι το EIF, follow on έχει κάνει η Mubadala, ενώ σε προχωρημένο στάδιο βρίσκονται οι συζητήσεις με την ΕΑΤΕ και family offices.
Το νέο fund έχει ήδη πραγματοποιήσει επτά επενδύσεις, εκ των οποίων πέντε στο εξωτερικό και δύο στην Ελλάδα. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται επενδύσεις στην Ουγγαρία και στην Ισπανία, ενώ το επόμενο διάστημα αναμένεται να ανακοινωθούν ακόμη δύο ελληνικές επενδύσεις.
Η VentureFriends επενδύει κυρίως σε pre-seed και seed στάδια, με ticket που ξεκινά από περίπου 500.000 ευρώ και μπορεί να φτάσει έως τα 1,5-2 εκατ. ευρώ. Οι τομείς ενδιαφέροντος παραμένουν ευρείς, με έμφαση σε fintech, energy tech, B2B λογισμικό και τεχνητή νοημοσύνη, υπό την προϋπόθεση ότι οι εταιρείες λύνουν πραγματικά επιχειρηματικά προβλήματα.
Δύο exits στον ορίζοντα
Σύμφωνα με τον Απόστολο Αποστολάκη, μέσα στους επόμενους 12 μήνες η VentureFriends αναμένει τουλάχιστον δύο exits από το πρώτο και το δεύτερο fund. Ήδη το πρώτο exit του χαρτοφυλακίου αποτέλεσε το Instashop, ενώ άλλα exits βρίσκονται υπό συζήτηση.
Ο ίδιος επισημαίνει ότι τα μεγάλα exits είναι κρίσιμα για την ωρίμανση του οικοσυστήματος. Όπως σημειώνει, σε ώριμες αγορές κάθε μεγάλη επιτυχία δημιουργεί μια νέα γενιά επιχειρηματιών, στελεχών και επενδυτών που επιστρέφουν στο οικοσύστημα, ιδρύουν νέες εταιρείες και επενδύουν σε νέες ομάδες.
Πιο δύσκολη η αγορά κεφαλαίων
Την ίδια στιγμή, η αγορά χρηματοδότησης έχει γίνει αισθητά πιο απαιτητική. Οι επενδυτές δεν αρκούνται πλέον σε μια καλή ιδέα ή σε μια ενδιαφέρουσα τεχνολογία, αλλά ζητούν πραγματική ανάπτυξη, έσοδα, σαφές επιχειρηματικό μοντέλο και αποδείξεις ότι μια εταιρεία μπορεί να κλιμακωθεί γρήγορα.
Ο ανταγωνισμός για τις καλές startups έχει ενταθεί, καθώς μεγάλα διεθνή funds διεκδικούν πλέον τις ίδιες εταιρείες. Αυτό καθιστά ακόμη πιο αναγκαίο οι ελληνικές ομάδες να σκέφτονται από την πρώτη ημέρα διεθνώς και να σχεδιάζουν προϊόντα που μπορούν να σταθούν σε μεγαλύτερες αγορές.
Παρά την πρόοδο των τελευταίων ετών, το ελληνικό οικοσύστημα εξακολουθεί να χρειάζεται περισσότερες εταιρείες που θα εξελιχθούν σε διεθνείς πρωταγωνιστές. Για τη VentureFriends, αυτό είναι το επόμενο μεγάλο στοίχημα: όχι μόνο περισσότερες startups, αλλά περισσότερες μεγάλες επιτυχίες που θα οδηγήσουν σε ουσιαστική ανακύκλωση κεφαλαίων, γνώσης και εμπειρίας στην ελληνική καινοτομία.
