Πώς διαμορφώνεται η πολιτική και κοινωνική συνείδηση μιας γενιάς που ενημερώνεται, επικοινωνεί και εκφράζεται σχεδόν αποκλειστικά μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες; Πώς διαμορφώνουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης τη σχέση των νέων με τη δημοκρατία και πώς η καθημερινή τους χρήση ενισχύει τη συμμετοχική πολιτική δράση;
Αυτά τα κρίσιμα ερωτήματα θα απασχολήσουν τις συζητήσεις του Athens Democracy Forum 2026 που θα πραγματοποιηθεί στην Αθήνα από τις 29 Σεπτεμβρίου έως την 1η Οκτωβρίου και διοργανώνεται από το The Democracy & Culture Foundation, σε συνεργασία με τους The New York Times. Μέσα από ανοιχτές συζητήσεις και δράσεις, το Φόρουμ θα εξετάσει πώς οι νέοι μπορούν να μετατρέψουν την καθημερινή ψηφιακή τους παρουσία σε ουσιαστική παρέμβαση στα κοινά. Παράλληλα, θα αναδειχθούν οι σύγχρονες προκλήσεις του ψηφιακού περιβάλλοντος, θέτοντας τις βάσεις για μια νέα κουλτούρα δημοκρατικής συμμετοχής.
Από το scrolling στη συμμετοχή
Στις 29 Σεπτεμβρίου, μια παράλληλη δράση αφιερωμένη στους εφήβους εξετάζει τη σημασία του διαλόγου και της συμμετοχής στη δημοκρατική διαδικασία, σε μια εποχή όπου μεγάλο μέρος της επικοινωνίας, της ενημέρωσης και της ανταλλαγής απόψεων πραγματοποιείται μέσα από ψηφιακές πλατφόρμες.
Τη διαβούλευση των εφήβων (Teens for Democracy), συντονίζουν η κυρία Μυρτώ Ξανθοπούλου, Σύμβουλος για την Φιλανθρωπία και την Κοινωνία των Πολιτών, και ο κ. Μάνος Τσακίρης, Καθηγητής στο Τμήμα Ψυχολογίας του Royal Holloway και Διευθυντής του Center for the Politics of Feelings του University of London. Η μεθοδολογία αναδεικνύει την αξία της ανταλλαγής επιχειρημάτων, της ακρόασης διαφορετικών απόψεων και της δημιουργικής διαφωνίας ως βασικών στοιχείων μιας ουσιαστικής δημοκρατικής κουλτούρας.
Στο επίκεντρο της διαβούλευσης θα βρεθεί η παιδεία για τα Μέσα (media literacy), με την αξιοποίηση του κινηματογράφου ως βασικού εργαλείου της διαβούλευσης. Η ταύτιση των ανηλίκων με τους πρωταγωνιστές των ταινιών ανοίγει έναν νέο δίαυλο σε δύσκολα και ευαίσθητα κοινωνικά θέματα.
Social media μέσα από τα μάτια των εφήβων
Την επόμενη ημέρα, 30 Σεπτεμβρίου η συζήτηση στρέφεται στη σχέση των εφήβων με τα social media, από τον εθιστικό σχεδιασμό και το αδιάκοπο scrolling έως την έκθεση σε επιβλαβές περιεχόμενο. Καθώς όλο και περισσότερες χώρες εξετάζουν αυστηρότερα ηλικιακά όρια για την πρόσβαση στις ψηφιακές πλατφόρμες, οι ίδιοι οι έφηβοι καταθέτουν τη δική τους οπτική και συζητούν με ειδικούς και υπεύθυνους χάραξης πολιτικής ποιες αλλαγές μπορούν να οδηγήσουν σε ένα ασφαλέστερο και πιο υπεύθυνο ψηφιακό περιβάλλον.
Στη συζήτηση συμμετέχουν η κυρία Madeleine de Cock Buning, Πρόεδρος του Συμβουλευτικού Συμβουλίου του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου Ψηφιακών Μέσων (EDMO), ο κ. Peter G. Kirchschläger, Καθηγητής Ηθικής στο Πανεπιστήμιο της Λουκέρνης και Επισκέπτης Καθηγητής στο ETH Ζυρίχης, ο κ. Nate Wilbourne, Υπερασπιστής-Ακτιβιστής για τη Νεολαία και τη Φύση.
Από την απογοήτευση στη διεκδίκηση
Το Reclaim the Dialogue 2026, η ετήσια συνάντηση νέων για τη συμμετοχή στα κοινά που διοργανώνει η Πρωτοβουλία Νέων και θα πραγματοποιηθεί το βράδυ της 1ης Οκτωβρίου, εστιάζει σε μια αντίφαση που χαρακτηρίζει τη νέα γενιά. Tη βαθιά απογοήτευση από το πολιτικό σύστημα, αλλά και την ισχυρή επιθυμία να συμβάλει στην αλλαγή του.
Σε μια περίοδο κατά την οποία και στην Ελλάδα εντείνεται η συζήτηση για την προστασία των ανηλίκων στα social media και την ασφαλή πρόσβασή τους στις ψηφιακές πλατφόρμες, το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία. Μαζί με την ανάγκη προστασίας των νέων από τους κινδύνους του ψηφιακού περιβάλλοντος, αναδεικνύεται εξίσου η ανάγκη να ακουστεί η δική τους φωνή στη συζήτηση για τις αποφάσεις και τις αλλαγές που τους αφορούν άμεσα. Στόχος της εκδήλωσης δεν είναι να πειστούν οι νέοι να εμπιστευθούν τους θεσμούς, αλλά να γνωρίσουν τα εργαλεία που μπορούν να αξιοποιήσουν για να διεκδικήσουν ουσιαστικές αλλαγές, μετατρέποντας την αμφισβήτηση σε δράση και ενεργό συμμετοχή.
Η βραδιά διανθίζεται με την τοποθέτηση της κυρίας Lara Parizotto, φετινή νικήτρια του Kofi Annan NextGen Democracy Prize, και ολοκληρώνεται με το «Nobody Grieves Anymore», έναν διάλογο του φιλοσόφου, κ. Νίκου Ερηνάκη με τον βραβευμένο με Grammy μουσικολόγο, κ. Christopher King, Συγγραφέα του «Lament from Epirus», με τη συνοδεία ζωντανής παραδοσιακής μουσικής. Η εκδήλωση είναι ανοιχτή σε όλες τις ηλικίες.
