- Γράφει η Νατάσα Φραγκούλη
Δέκα οκτώ κράτη-μέλη, ανάμεσα στα οποία η Ελλάδα, εγκαλεί η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για τη μη ενσωμάτωση στο εθνικό τους δίκαιο της Πράξης για τη διακυβέρνηση δεδομένων (Data Governance Act). Η Επιτροπή αποστέλλει προειδοποιητική επιστολή στα 18 ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, τα οποία έχουν πλέον δύο μήνες για να απαντήσουν και να αντιμετωπίσουν τις ελλείψεις που έθεσε η Επιτροπή. Εάν δεν υπάρξει ικανοποιητική απάντηση, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει να εκδώσει αιτιολογημένη γνώμη.
Τα 18 κράτη-μέλη είναι: η Ελλάδα, το Βέλγιο, η Τσεχία, η Γερμανία, η Εσθονία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Κύπρος, η Λετονία, το Λουξεμβούργο, η Μάλτα, η Αυστρία, η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Ρουμανία, η Σλοβενία, η Σλοβακία και η Σουηδία.
Ο νόμος για τη διακυβέρνηση δεδομένων (Data Governance Act) διευκολύνει την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ τομέων και χωρών της ΕΕ προς όφελος των πολιτών και των επιχειρήσεων. Εφαρμόζεται από τις 24 Σεπτεμβρίου 2023 με τις οι αρμόδιες Αρχές να είναι επιφορτισμένες με την καταχώριση των οργανισμών «αλτρουισμού δεδομένων» και την παρακολούθηση της συμμόρφωσης των παρόχων υπηρεσιών διαμεσολάβησης δεδομένων.
Όπως επισημαίνει η Επιτροπή, θα αυξήσει την εμπιστοσύνη στην κοινή χρήση δεδομένων με τη θέσπιση κανόνων για την ουδετερότητα των διαμεσολαβητών δεδομένων που συνδέουν άτομα και εταιρείες με χρήστες δεδομένων. «Οι δραστηριότητες διαμεσολάβησης δεδομένων πρέπει να είναι αυστηρά ανεξάρτητες από οποιεσδήποτε άλλες υπηρεσίες που παρέχουν, να είναι καταχωρημένες και να μπορούν να αναγνωριστούν από ένα κοινό λογότυπο της ΕΕ» αναφέρει σχετικά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Διακυβέρνηση δεδομένων
Ο νόμος θα διευκολύνει επίσης την επαναχρησιμοποίηση ορισμένων δεδομένων που κατέχει ο δημόσιος τομέας και θα τονώσει την εθελοντική ανταλλαγή δεδομένων. Και προσθέτει ότι η διακυβέρνηση δεδομένων επιτρέπει στους πολίτες να δώσουν τη συγκατάθεσή τους για τη διάθεση δεδομένων που παράγουν για το κοινό καλό, για παράδειγμα για έργα ιατρικής έρευνας.
«Οι οργανώσεις “αλτρουισμού” δεδομένων μπορούν να αποφασίσουν να συμπεριληφθούν σε δημόσιο μητρώο και να χρησιμοποιήσουν το κοινό λογότυπο της ΕΕ. Πρέπει να έχουν μη κερδοσκοπικό χαρακτήρα και να πληρούν τις απαιτήσεις διαφάνειας, καθώς και να προσφέρουν συγκεκριμένες διασφαλίσεις για την προστασία των δικαιωμάτων και των συμφερόντων των πολιτών και των εταιρειών που αποφασίζουν να μοιραστούν τα δεδομένα τους», σημειώνει.
Η καλή διαχείριση δεδομένων και η ανταλλαγή δεδομένων θα επιτρέψουν στις βιομηχανίες να αναπτύξουν καινοτόμα προϊόντα και υπηρεσίες και θα καταστήσουν πολλούς τομείς της οικονομίας πιο αποτελεσματικούς και βιώσιμους. Είναι επίσης απαραίτητο για την κατάρτιση των συστημάτων τεχνητής νοημοσύνης.
Η καινοτομία που βασίζεται στα δεδομένα θα αποφέρει οφέλη για τις επιχειρήσεις και τα άτομα, καθιστώντας τη ζωή μας και την αποτελεσματικότερη εργασία μας μέσω:
- δεδομένα υγείας: βελτίωση των εξατομικευμένων θεραπειών, παροχή καλύτερης υγειονομικής περίθαλψης και συμβολή στη θεραπεία σπάνιων ή χρόνιων νόσων, εξοικονομώντας περίπου 120 δισ. ευρώ ετησίως στον τομέα της υγείας της ΕΕ και παρέχοντας μια πιο αποτελεσματική και ταχύτερη απάντηση στην παγκόσμια υγειονομική κρίση COVID-19·
- δεδομένα κινητικότητας: εξοικονόμηση άνω των 27 εκατομμυρίων ωρών χρόνου των χρηστών των δημόσιων συγκοινωνιών και έως 20 δισ. ευρώ ετησίως στο κόστος εργασίας των οδηγών αυτοκινήτων χάρη στη ναυσιπλοΐα σε πραγματικό χρόνο·
- περιβαλλοντικά δεδομένα: καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής, μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα και καταπολέμηση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, όπως πλημμύρες και πυρκαγιές·
- γεωργικά δεδομένα: ανάπτυξη της γεωργίας ακριβείας, νέων προϊόντων στον αγροδιατροφικό τομέα και νέων υπηρεσιών εν γένει στις αγροτικές περιοχές·
- δεδομένα δημόσιας διοίκησης: παροχή καλύτερων και πιο αξιόπιστων επίσημων στατιστικών και συμβολή στη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων.
