Της Νατάσας Φραγκούλη
Στα ραντάρ των διεθνών επενδυτικών κεφαλαίων βρέθηκε το 2023 το ελληνικό οικοσύστημα καινοτομίας, με 8 στις 10 επενδύσεις σε ελληνικές startups να προέρχονται από το εξωτερικό. Η ψήφος εμπιστοσύνης από την άλλη πλευρά του Ατλαντικού ήταν ιδιαίτερα θερμή, καθώς το 1/3 των επενδύσεων σε ελληνικές νεοφυείς εταιρείες το 2023 έγινε από αμερικανικά κεφάλαια.
Οι Αμερικανοί επενδυτές ήταν ιδιαίτερα κινητικοί και σε επίπεδο εξαγορών, καθώς μετά από τις Microsoft και Meta, που πρωταγωνίστησαν σε exits περασμένων ετών, τεχνολογικοί κολοσσοί, όπως οι Hewlett Packard Enterprise, Cisco, Dell και Intel, ολοκλήρωσαν σημαντικές εξαγορές startups επί ελληνικού εδάφους το 2023.
Τα ευρωπαϊκά επενδυτικά κεφάλαια επίσης δείχνουν να κοιτούν προς Ελλάδα, καθώς το 24% των χρηματοδοτήσεων προς ελληνικές νεοφυείς εταιρείες το 2023 να προέρχεται από την Ευρώπη (ένα πρόσθετο 12% είχε προέλευση τη Μεγάλη Βρετανία). Στο μεταξύ, στους ξένους επενδυτές, που βάζουν την Ελλάδα στις αντένες τους περιλαμβάνονται πλέον και κεφάλαια από τη Μέση Ανατολή, με το 9% των χρηματοδοτήσεων του 2023 να προέρχεται κυρίως από επενδυτικά κεφάλαια και family offices της συγκεκριμένης περιοχής.
Συνολικά, το 2023 έγιναν 11 νέες εξαγορές εγχώριων startups, με ορισμένες από αυτές να ξεπερνούν τα 100 εκατ. ευρώ σε αξία. «Η τάση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια θετική οπτική, αλλά μια ισχυρή απόδειξη της ωριμότητας και της ανθεκτικότητας της αγοράς επιχειρηματικών συμμετοχών της χώρας μας» ανέφερε ο Δημήτρης Καλαβρός-Γουσίου, συνιδρυτής του Found.ation και εταίρος στο Velocity.Partners.
Πτώση το 2023 – Ανάκαμψη το 2024
Παρά τη κινητικότητα τόσο από τα εγχώρια Venture Capital Funds, αλλά και από διεθνείς επενδυτές, το 2023 αποδείχθηκε μια χρονιά μείωσης των χρηματοδοτικών ροών προς το ελληνικό οικοσύστημα. Οι ελληνικές startups σήκωσαν κάτι λιγότερο από μισό δισεκατομμύριο ευρώ το 2023, 490 εκατ.ευρώ για την ακρίβεια, ποσό που υπολείπεται κατά 24,5% έναντι της επίδοσης του 2022.
Ωστόσο, το ποσοστό της μείωσης των χρηματοδοτήσεων προς την ελληνική νεοφυή σκηνή, είναι πολύ ηπιότερο του αντίστοιχου «φρένου» προς το ευρωπαϊκό οικοσύστημα, όπου οι χρηματοδοτικές ροές υποχώρησαν κατά 38%. Επίσης αν εξαιρεθεί το χρέος (debt funding), οι χρηματοδοτήσεις ήταν αυξημένες κατά 4,2% το τρέχον έτος έναντι του 2022.
«Η ηρεμία αυτή δεν πρέπει να εκληφθεί ως στασιμότητα. Αντίθετα, είναι ο προάγγελος μιας σημαντικής αλλαγής που αναμένουμε το 2024, καθώς τα funds αυτά αρχίζουν ενεργά να διοχετεύουν κεφάλαια στην αγορά. Σε αντίθεση με την εγχώρια επιβράδυνση, οι διεθνείς και εγχώριες εταιρείες επιχειρηματικών κεφαλαίων και ιδιωτικών συμμετοχών έχουν συμμετάσχει ενεργά στη χρηματοδότηση επιχειρήσεων ελληνικής προέλευσης» σχολίασε ο κ. Καλαβρός-Γουσίου, παρουσιάζοντας το ετήσιο report “Startups in Greece 2023/2024» από το Found.ation και το EIT Digital.
Πάντως, πολύ μεγάλη πτώση χρηματοδοτήσεων, της τάξης του 42%, σημειώθηκε προς startups πρώιμα στάδια (pre-seed και seed) σε σχέση με το 2022: «Πρακτικά αυτό σημαίνει ότι δεν έχουμε ακόμη ικανοποιητική παραγωγή νέων startups, που θα μας επιτρέψει να έχουμε κάποια μεγάλα exits στην αγορά στο τέλος της δεκαετίας» παρατήρησε ο κ. Καλαβρός-Γουσίου.
Συγκρατημένα αισιόδοξοι οι fund managers
«Μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον που αντιμετωπίζει προκλήσεις και οικονομική αστάθεια, το ελληνικό επιχειρηματικό οικοσύστημα έχει καταφέρει, παρά τις δυσκολίες, να διατηρήσει τη δυναμική του, με αρκετές ελληνικές startups να εξασφαλίζουν επενδύσεις από την Ελλάδα και το εξωτερικό, αλλά και να επεκτείνονται σε παγκόσμιο επίπεδο» σχολιάζει το report που καταγράφει και αναλύει το οικοσύστημα των startups στην Ελλάδα.
Την ίδια -συγκρατημένη- αισιοδοξία φαίνεται να μοιράζονται οι Έλληνες fund managers των 13 ενεργών ελληνικών VCs, οι οποίες αξιολογούν με αναλογία 3,8/5 ως θετικές τις προοπτικές του οικοσυστήματος για το 2024. Να σημειωθεί ότι τα 13 VCs επικεντρώνονται κυρίως σε startups με συνολικά κεφάλαια ύψους 540 εκατ. ευρώ, έχουν επενδύσει σε 62 startups το 2023 και καλύπτουν περίπου το 85% του συνολικού όγκου των συμφωνιών.
Ποιοι κλάδοι κέρδισαν τους επενδυτές
Συνολικά, 70 ελληνικές startups κατάφεραν να βρουν, τη χρονιά που εκπνέει, με 130 επενδυτές να συμμετέχουν σε γύρους χρηματοδότησης προς το οικοσύστημα. Εκ των 70 νεοφυών εταιρειών, οι 4 στις 10 έχουν την έδρα τους στην Ελλάδα, ενώ 6 στις 10 δημιουργήθηκαν τα τελευταία 4 χρόνια.
Οι τρεις κλάδοι, που κατά κύριο λόγο προσέλκυσαν το ενδιαφέρον των επενδυτών το 2023, αυτός των τεχνολογιών λιανικού εμπορίου (RetailTech), της τεχνητής νοημοσύνης (AI) και αγροτικής τεχνολογίας (AgriTech), σε αντιστοιχία με τις παγκόσμιες τάσεις.
Το top10 των χρηματοδοτήσεων
Οι δέκα πιο καλά χρηματοδοτημένες startups το 2023 ήταν -σύμφωνα με τα στοιχεία του report- οι: EdgeQ με 70,7 εκατ.ευρώ, η Causaly με 56,88 εκατ.ευρώ, η Instacar με 55 εκατ.ευρώ, η Hack the Box με 52,14 εκατ.ευρώ, η Trucksters με 33 εκατ.ευρώ, η TileDB με 32,03 εκατ.ευρώ, η Axelera AI με 21,77 εκατ.ευρώ, η Movandi με 20,18 εκατ.ευρώ, η Safesize με 14 εκατ.ευρώ και η Rated Lab με 12,26 εκατ.ευρώ.
Το top10 των αποτιμήσεων
Στο μεταξύ, το top10 των ελληνικών startups, με τις υψηλότερες αποτιμήσεις, απαρτίζουν οι: Viva Wallet 1,5-2 δισ.ευρώ, Skroutz 750 εκατ.ευρώ -1 δισ.ευρω, Persado 600-900 εκατ.ευρώ, Blueground 600-800 εκατ.ευρώ, Workable 250-400 εκατ.ευρώ, Flexcar 200-300 εκατ.ευρώ, Axelera AI 200-300 εκατ.ευρώ, Causaly 150-250 εκατ.ευρώ, Hack The Box 150-200 εκατ.ευρώ και TileDB 100-150 εκατ.ευρώ.
