Η μεγάλη αύξηση του τιμήματος για την παράταση της σύμβασης του Διεθνούς Αερολιμένα Αθηνών οφείλεται στις διαπραγματεύσεις από τη διοίκηση του ΤΑΙΠΕΔ με τον ΔΑΑ και δεν επιβλήθηκε από την Κομισιόν.
Αυτό τονίζουν πηγές του Ταμείου οι οποίες αναφέρουν ότι το τίμημα των 483,87 εκατ. ευρώ, που εγκρίθηκε από το διοικητικό συμβούλιο του ΤΑΙΠΕΔ στις 30 Μαΐου 2017 ήταν εύλογο, με βάση την αποτίμηση που είχε γίνει με στοιχεία Δεκεμβρίου 2015, ενώ είχε πιστοποιηθεί η ορθότητα της αποτίμησης και από την PriceWaterhouseCoopers.
Στις 30 Ιουνίου 2017, το ΤΑΙΠΕΔ ανέλαβε την πρωτοβουλία να αποστείλει στην Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της ΕΕ (DG Comp) όλο το φάκελο της συναλλαγής για προκαταρκτική εξέταση, ώστε να διαπιστωθεί αν τίθεται ζήτημα παράνομης κρατικής ενίσχυσης.
Το ΤΑΙΠΕΔ και το Ελληνικό Δημόσιο είχαν ήδη περιλάβει στη σύμβαση παράτασης σχετική αναβλητική αίρεση, χωρίς να υπάρχει υποχρέωση, συνδέοντας υποχρεωτικά την ολοκλήρωση της συναλλαγής με την θετική έκβαση της αξιολόγησης από την DG Comp.
Η συμφωνία παράτασης της παραχώρησης ως τον Ιούνιο του 2046 υπογράφηκε στις 30/9/2017 από το Ελληνικό Δημόσιο, το ΤΑΙΠΕΔ και τον ΔΑΑ.
Όμως, με αφετηρία τις ανησυχίες της Κομισιόν για το ενδεχόμενο να συνιστά κρατική ενίσχυση το τίμημα, λόγω χαμηλού ύψους του, άρχισαν νέες, πολύμηνες διαπραγματεύσεις μεταξύ ΤΑΙΠΕΔ και ΔΑΑ.
Όπως σημειώνουν πηγές του ταμείου, οι διαπραγματεύσεις έγιναν σε διαφορετική βάση και όχι με τα στοιχεία και τις εκτιμήσεις του Δεκεμβρίου 2015, με τις οποίες είχε γίνει ο προηγούμενος υπολογισμός του τιμήματος.
Ειδικότερα, οι συζητήσεις έγιναν στη βάση των σημαντικά βελτιωμένων προοπτικών της επιβατικής κίνησης του ΔΑΑ, του προσδοκώμενου εσόδου τόσο από παρεχόμενες πτητικές υπηρεσίες όσο από υπηρεσίες duty free, εστίασης και άλλες εμπορικές δραστηριότητες, της δυνατότητας άντλησης δανεισμού για μακρό χρονικό διάστημα με ικανοποιητικό κόστος χρήματος και της σημαντικής βελτίωσης του κινδύνου της αγοράς /cost of equity.
Έτσι, το ΤΑΙΠΕΔ πέτυχε την αναθεώρηση του τιμήματος από 483,87 εκατ. ευρώ σε 1,115 δισ. ευρώ ή με ΦΠΑ από τα 600 εκατ. ευρώ στα 1,382 δισ. ευρώ, ενώ η Κομισιόν, τον Ιούνιο του 2018, έκρινε ότι στη βάση των προσκομισθέντων από το ΤΑΙΠΕΔ και το Ελληνικό Δημόσιο στοιχείων η επέκταση της σύμβασης παραχώρησης δεν ενέχει παράνομη κρατική ενίσχυση.
Οι ίδιες πηγές τονίζουν ότι το αρχικό τίμημα ήταν εύλογο, αλλά είχε βασισθεί σε στοιχεία και προβλέψεις του 2015.
Η διοίκηση του ΤΑΙΠΕΔ, όπως έχει κάνει και σε άλλες περιπτώσεις, εξάντλησε κάθε δυνατότητα βελτίωσης του τιμήματος, με βάση τα νέα δεδομένα που υπήρχαν, και τελικά πέτυχε τον υπερδιπλασιασμό του.
Υπενθυμίζεται ότι για την σχετική υπόθεση ο τομέαρχης Υποδομών της Νέας Δημοκρατίας, Κ. Καραμανλής, έχει υποβάλει ερώτηση στη Βουλή για την εκτίναξη του τιμήματος από τα 600 στα 1,38 δισ. ευρώ έπειτα από παρέμβαση της Κομισιόν.
ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΥΠΟΓΡΑΦΗΣ
Η Σύμβαση παραχώρησης μεταξύ Ελληνικού Δημοσίου και Διεθνούς Αερολιμένα υπογράφηκε στις 31.07.1995, κυρώθηκε με το ν. 2338/1995 και τέθηκε σε ισχύ τον Ιούνιο του 1996.
Στους όρους της σύμβασης αυτής προβλέπεται ότι 10 χρόνια πριν λήξει η αρχική διάρκεια (δηλαδή το 2016) τα μέρη θα προσέλθουν (η διατύπωση είναι κατηγορηματική δεν προσεγγίζει την έναρξη διαπραγμάτευσης ως δυνατότητα) σε διαπραγματεύσεις σχετικά με ενδεχόμενη παράταση. Το δικαίωμα αυτό έχει μεταβιβαστεί στο ΤΑΙΠΕΔ από το 2011.
Τόσο η παράταση της σύμβασης του 1995, όσο και η πώληση του 30% του ΔΑΑ εντάσσονται στο πλαίσιο των δεσμεύσεων της Ελληνικής Δημοκρατίας απέναντι στους Θεσμούς. Η παράταση προηγείται της πώλησης, καθώς η εξασφάλιση της λειτουργίας του αεροδρομίου μέχρι το 2046 επιδρά θετικά στην ελκυστικότητα των πωλούμενων μετοχών.
Από το τέλος Μαρτίου 2016 το ΤΑΙΠΕΔ διαπραγματεύεται με τον ΔΑΑ το κείμενο της συμφωνίας παράτασης. Η βάση αναφοράς ήταν τα οικονομικά δεδομένα του 2015. Παράλληλα, το ΤΑΙΠΕΔ συνομιλεί με το Ελληνικό Δημόσιο για να εξασφαλίσει τη συναίνεσή του σχετικά με τις ρυθμίσεις της συμφωνίας παράτασης, καθώς συμβάλλεται και αυτό στην εν λόγω συμφωνία.
Τον Μάρτιο του 2017 εγκρίνεται από το Ελληνικό Δημόσιο το τελικό κείμενο της συμφωνίας παράτασης και τον Απρίλιο του 2017 δίνεται και η ομόφωνη έγκριση για τη συμφωνία αυτή από το ΔΑΑ. Η τελική συμφωνία επικυρώνεται με την απόφαση του ΔΣ του ΤΑΙΠΕΔ στις 16/05/2017. Στις 30/05/2017 το ΔΣ του ΤΑΙΠΕΔ κάνει αποδεκτή την βελτιωμένη προσφορά του ΔΑΑ, ύψους 483,87 εκατ. ευρώ. Η συμφωνία εγκρίθηκε και από την Διυπουργική Επιτροπή Αναδιαρθρώσεων & Αποκρατικοποιήσεων.
Στις 30/06/2017 το ΤΑΙΠΕΔ με δική του πρωτοβουλία και πριν την υπογραφή της συμφωνίας αποστέλλει στην Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της ΕΕ (DG Comp) όλο το φάκελο της συναλλαγής για προκαταρκτική εξέταση. Το ΤΑΙΠΕΔ και το Ελληνικό Δημόσιο (με δικής τους πρωτοβουλία και σε συμφωνία με τον ΔΑΑ) είχαν ήδη περιλάβει στη σύμβαση παράτασης σχετική αναβλητική αίρεση, χωρίς να υπάρχει υποχρέωση, συνδέοντας υποχρεωτικά την ολοκλήρωση της συναλλαγής με την θετική έκβαση της αξιολόγησης της DG Comp.
Στις 30/9/2017 υπογράφεται η συμφωνία παράτασης της σύμβασης παραχώρησης μέχρι τον Ιούνιο του 2046 από το Ελληνικό Δημόσιο, το ΤΑΙΠΕΔ και τον ΔΑΑ.
