Η εξ αποστάσεως εργασία γίνεται το κυρίαρχο μοντέλο, τα γραφεία ερημώνουν, η αγορά ακινήτων μαραζώνει. Ωστόσο, παρά τις τεκτονικές αλλαγές, που συντελούνται, η γη και η οι προοπτικές της παραμένουν ακόμη ζωηρές χάρη στην τεχνολογία.
Τα data centers, τα logistics και οι βιοεπιστήμες είναι πλέον οι κλάδοι, που – κατά κύριο λόγο – τροφοδοτούν τη ζήτηση για ακίνητα στην Ευρώπη, τη στιγμή που -ελέω COVID-19- οι χώροι γραφείων είναι σχεδόν στα αζήτητα.
Η υγειονομική κρίση και το αποτύπωμά της στην οικονομία επιταχύνει τον ψηφιακό μετασχηματισμό παγκοσμίως, αναδιατάσσοντας τους κλάδους προτίμησης των επενδυτών στην αγορά ακινήτων. Ως αποτέλεσμα, η ζήτηση απομακρύνεται από παραδοσιακούς τομείς και επικεντρώνεται σε νέους -όπως αναλύει σε σχετική ανάρτησή του ο ΣΕΠΕ.
Δεν είναι τυχαίο ότι τρία από τα τέσσερα κορυφαία είδη ακινήτων, τα οποία είναι πιθανόν να ωφεληθούν από την αυξανόμενη ταχύτητα της ψηφιοποίησης σε όλο τον κόσμο, περιλαμβάνουν τα data centers, τους πύργους επικοινωνίας, τις οπτικές ίνες και τις εγκαταστάσεις logistics.
Στο μεταξύ, σύμφωνα με την έκθεση “Emerging Trends Europe” της PwC, οι βιοεπιστήμες συγκεντρώνουν επίσης το ενδιαφέρον για επενδύσεις σε ακίνητα. Πολλοί κατασκευαστές και επενδυτές σπεύδουν να ενημερωθούν για τον κλάδο των βιοεπιστημών, στον οποίο, μέχρι πρότινος, δεν αναγνωρίζονταν ισχυρές προοπτικές για επενδύσεις, δεδομένων των μακροπρόθεσμων δημογραφικών τάσεων και του αντικυκλικού χαρακτήρα του τομέα.
Στα αζήτητα τα γραφεία
Την ίδια στιγμή, αν και με ελαφρώς μικρότερη ένταση από πέρυσι, η κατοικία παραμένει ο κλάδος που συγκεντρώνει τη μεγαλύτερη προτίμηση των επενδυτών, με τρεις από τους τομείς της πρώτης δεκάδας να αποτελούν κάποιας μορφής κατοικία.
Δεδομένης της μεγάλης αύξησης της εξ αποστάσεως εργασίας και της αβεβαιότητας σχετικά με το πώς θα εξελιχθεί αυτή η τάση μακροπρόθεσμα, καθώς και το μέλλον των χώρων εργασίας, δεν υπάρχει τομέας γραφείου στη κορυφαία δεκάδα με τις προτιμήσεις των επενδυτών, φέτος. Όπως διαπιστώνει η έκθεση, ακόμα και οι co-working χώροι γραφείων έχουν πέσει στην κατάταξη, καθώς ο κλάδος υιοθετεί μια προσέγγιση αναμονής σχετικά με τις εξελίξεις που θα ακολουθήσουν μετά την πανδημία.
Η έκθεση, που δημοσιεύουν από κοινού η PwC και το Urban Land Institute, εκτιμά ότι η κατηγορία που θα επηρεαστεί περισσότερο από την αβεβαιότητα της πανδημίας είναι αυτή των ακινήτων, που προορίζονται για χρήση λιανεμπορίου και γραφείων, λόγω της αβεβαιότητας είσπραξης των ενοικίων κατά τη διάρκεια της πανδημίας. Αυτό οδηγεί τους επενδυτές στην αξιολόγηση του λειτουργικού κινδύνου των ενοίκων, εστιάζοντας ταυτόχρονα στα δικά τους πλεονεκτήματα ως διαχειριστές, στην προσπάθεια διασφάλισης των εισοδημάτων τους.
“Ο ευρωπαϊκός κλάδος ακινήτων διέρχεται μια περίοδο επιβράδυνσης, η οποία συμπίπτει με μακροπρόθεσμες διαρθρωτικές αλλαγές στην αγορά ακινήτων, η οποία παραμένει, ωστόσο, μια ελκυστική κατηγορία επενδύσεων”, διαπιστώνει η 18η έκθεση “Emerging Trends in Real Estate Europe”. “Η αγορά ακινήτων της Ευρώπης βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή, καθώς γίνεται προσπάθεια να προσδιοριστεί ο μελλοντικός ρόλος της στην κοινωνία, ενώ αντιμετωπίζει τις προκλήσεις της πανδημίας και τη συνεχιζόμενη αβεβαιότητα, που αυτή δημιουργεί”, προσθέτουν οι αναλυτές.
Πρωτιά για το Βερολίνο
Το Βερολίνο βρίσκεται στην κορυφή της κατάταξης σε επίπεδο προοπτικών της αγοράς ακινήτων, με τις γερμανικές πόλεις να παραμένουν ισχυρές, επιδεικνύοντας αντοχή εν μέσω της πανδημίας. Δεύτερο έρχεται το Λονδίνο, ανεβαίνοντας δύο θέσεις, καθώς οι επενδυτές βλέπουν καλή μακροπρόθεσμη απόδοση, ενώ το Παρίσι παραμένει στην πρώτη τριάδα.
Η κατάταξη των πόλεων στην φετινή έκθεση αντανακλά τόσο την επιφυλακτικότητα, όσο και τις ευκαιρίες, που χαρακτηρίζουν την αγορά, με εστίαση στις πόλεις που θεωρείται ότι προσφέρουν ρευστότητα και σταθερότητα. “Το Βερολίνο βρίσκεται στην κορυφή των πόλεων προτίμησης για την προοπτική τους το 2021, με τους επενδυτές να ενθαρρύνονται από την σχετικά ισχυρή επίδοση της Γερμανίας στην αντιμετώπιση του Covid-19”, τονίζουν οι συντάκτες της έκθεσης.
