Για ανεξέλεγκτες εκπτώσεις στις δημόσιες συμβάσεις μελετών και συναφών υπηρεσιών κάνει λόγο ερώτηση που κατέθεσε στη Βουλή ο Βουλευτής Αργολίδας καθ. Γιάννης Μανιάτης.
Η ερώτηση απευθύνεται προς τους υπουργούς Οικονομίας & Ανάπτυξης, κ. Ι. Δραγασάκη, Υποδομών & Μεταφορών, κ. Χρ. Σπίρτζη και Περιβάλλοντος & Ενέργειας, κ. Γ. Σταθάκη και αναφέρει ότι οι εκπτώσεις για εξαιρετικά σοβαρές μελέτες φθάνουν συχνά το 80% ή και το 90%.
Η ερώτηση του κ. Μανιάτη
Κύριοι Υπουργοί,
πρόσφατα ο Σύνδεσμος Ελληνικών Εταιρειών – Γραφείων Μελετών (ΣΕΓΜ) δημοσιοποίησε την έντονη ανησυχία και απογοήτευσή του για το καθεστώς που έχει εγκαταστήσει η Κυβέρνηση και κατ’ επέκταση όλοι οι Δημόσιοι Φορείς και η Αυτοδιοίκηση, της επιλογής αναδόχων μελετών με βάση τη χαμηλότερη τιμή προσφοράς.
Οι εκπτώσεις για εξαιρετικά σοβαρές μελέτες φθάνουν συχνά το 80% ή και το 90%, με αποτέλεσμα:
- σε αρκετές περιπτώσεις κρίσιμα αντικείμενα να αντιμετωπίζονται πρόχειρα από τα λιγότερα ικανά μελετητικά σχήματα
- σημαντικά θέματα, όπως η αντιπλημμυρική προστασία, η κατασκευή φραγμάτων, η οδοποιία, τα λιμενικά έργα, η διαχείριση υγρών και στερεών αποβλήτων και η περιβαλλοντική προστασία, να τυγχάνουν ανεπαρκών λύσεων, που προκαλούν καθυστερήσεις ετών, κοστολογήσεις ανεδαφικές και κινδύνους κάθε είδους.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η πρόσφατη ανάδειξη μειοδοτών σε δύο σημαντικότατες μελετητικές συμβάσεις του Υπουργείου Υποδομών, που αφορούν τον στρατηγικό σχεδιασμό (Master Plan) των Αντιπλημμυρικών Έργων της Αττικής και της Θεσσαλονίκης, με προσφερόμενα ποσοστά έκπτωσης 80,82% και 81,46% αντιστοίχως.
Η τακτική που ακολουθείται αδιαφορεί για την ποιότητα των προτεινόμενων λύσεων, για τις ικανότητες και την εμπειρία των επιστημόνων μελετητών, για τον μελετητικό χρόνο που απαιτείται και αντανακλάται στο προτεινόμενο κόστος εργασιών.
Επισημαίνεται ότι η ίδια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, με πρόσφατη παρέμβασή της, συνιστά στα κράτη-μέλη να διασφαλίσουν τον επαγγελματισμό των δημόσιων προμηθευτών, καθώς και την ικανότητά τους σε τεχνικές γνώσεις και επιχειρηματικές δεξιότητες και να αποφεύγουν την ανάθεση με κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή, προκειμένου τα χρήματα των φορολογουμένων να αξιοποιούνται για την εξασφάλιση των καλύτερων δυνατών υπηρεσιών.
Όπως είναι φανερό, στη χώρα μας κινούμαστε προς την αντίθετη κατεύθυνση, με την πολιτεία να αδιαφορεί και να αποδέχεται το φαινόμενο των ανεξέλεγκτων εκπτώσεων στις δημόσιες συμβάσεις μελετών, οδηγώντας τον μελετητικό κλάδο σε τροχιά πλήρους παρακμής, ξεπερνώντας, πλέον, τα όρια του ευτελισμού και του παραλογισμού, με δυσμενέστατες συνέπειες για το δημόσιο συμφέρον και τη χώρα. Σημειώνεται ότι σε αντίστοιχη κατάσταση βρίσκεται και ο εργοληπτικός κλάδος.
Το απαράδεκτο αυτό φαινόμενο, σε συνδυασμό:
- με την έλλειψη σύγχρονων τεχνικών προδιαγραφών και την αντικειμενική αδυναμία της δημοσίας διοίκησης για την άσκηση αποτελεσματικού ελέγχου και αυστηρής επίβλεψης των ανατιθέμενων συμβάσεων,
- με την κακή εφαρμογή του νέου θεσμικού πλαισίου του ν.4412/2016 (φωτογραφικές και αυθαίρετες απαιτήσεις, απευθείας αναθέσεις μέσω της διαδικασίας διαπραγμάτευσης, κ.ά.),
- με τη συνεχώς μειούμενη εγχώρια ζήτηση μελετητικών υπηρεσιών, λόγω της καθυστέρησης υλοποίησης του ΕΣΠΑ ή/και της μη ορθολογικής διαχείρισης αυτού σε αναπτυξιακές δράσεις προστιθέμενης αξίας, καθώς και της διαρκούς μείωσης του Π.Δ.Ε.,
οδηγεί σε στρέβλωση της αγοράς των μελετητικών υπηρεσιών, θέτοντας εκτός αγοράς υγιείς και ποιοτικές εταιρείες, οι οποίες δεν μπορούν να λειτουργήσουν και να επιβιώσουν σ’ ένα τέτοιο παθογενές επιχειρηματικό περιβάλλον.
Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι κ.κ. Υπουργοί:
Σε ποιες ενέργειες έχουν προβεί ή σκοπεύουν να προβούν, για τη λήψη μέτρων αναχαίτισης του νοσηρού αυτού φαινομένου των ανεξέλεγκτων εκπτώσεων στις δημόσιες συμβάσεις μελετών και συναφών υπηρεσιών;
Ο Ερωτών Βουλευτής
Γιάννης Μανιάτης
