- της Νατάσας Φραγκούλη
Ισχυρός παράγοντας στην παγκόσμια παραγωγή καινοτομίας παραμένει η Ευρώπη, η οποία, ωστόσο, υπολείπεται των διεθνών ανταγωνιστών της σε τομείς όπως η Έρευνα και Ανάπτυξη (Ε&Α). Σύμφωνα με την έκθεση επιδόσεων της ΕΕ στους τομείς της έρευνας και καινοτομίας, που δημοσιοποίησε χθες η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η ΕΕ αντιπροσωπεύει περίπου το 18% των παγκόσμιων επενδύσεων Ε&Α και το 21% των κορυφαίων επιστημονικών δημοσιεύσεων παγκοσμίως.
Όσον αφορά την τεχνολογική παραγωγή, η ΕΕ κατέχει ηγετική θέση παγκοσμίως στον τομέα του κλίματος, με το 23% του συνόλου των αιτήσεων διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας. Η ΕΕ συμβάλλει επίσης σημαντικά σε άλλους τομείς, όπως η βιοοικονομία (23%) και η υγεία (17%).
Ωστόσο, η θέση αυτή διαβρώνεται, καθώς οι σημαντικότεροι εμπορικοί εταίροι της ΕΕ βελτιώνουν τις επιδόσεις τους στον τομέα της καινοτομίας με ταχύτερο ρυθμό τα τελευταία χρόνια. Σύμφωνα με την νέα έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οι επενδύσεις Ε&Α στην ΕΕ μειώθηκαν κατά τη διάρκεια της κρίσης, ενώ υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τομέων.
Οι κορυφαίοι επενδυτές Ε&Α της ΕΕ στους τομείς της υγείας και των υπηρεσιών ΤΠΕ αύξησαν τις επενδύσεις τους στην Ε&Α μεταξύ 2019 και 2020 (10,3% και 7,2% αντίστοιχα).
Ωστόσο, οι κορυφαίοι επενδυτές Ε&Α της ΕΕ σε άλλους τομείς μείωσαν τις επενδύσεις τους κατά τη διάρκεια της κρίσης, όπως στους τομείς των παρόχων ΤΠΕ (-3,6%), των χημικών προϊόντων (-3,7%), της αυτοκινητοβιομηχανίας (-7,2%) και της αεροδιαστημικής (-22,6%).
Έκθεση επιδόσεων
Η έκθεση παρουσιάζει πέντε τρόπους με τους οποίους η επιστήμη μπορεί να συμβάλει στην οικοδόμηση μιας βιώσιμης, ανταγωνιστικής και ανθεκτικής Ευρώπης, με πολιτικές που:
-συμβάλλουν στην επίτευξη πράσινων και ψηφιακών οικονομιών, για ευημερούσες κοινωνίες που δεν αφήνουν κανέναν στο περιθώριο·
-μας προετοιμάζουν για τις αλλαγές, τόσο τις αναμενόμενες όσο και τις απρόβλεπτες, μέσω ασφαλών οικονομιών, διαφοροποιημένων αλυσίδων εφοδιασμού και γνώσεων που θα συμβάλουν στην αντιμετώπιση μελλοντικών προκλήσεων·
-επενδύουν περισσότερο σε ανθρώπους, επιχειρήσεις και ιδρύματα για την εξεύρεση λύσεων·
-συνδέουν άτομα και οργανισμούς με σκοπό την πρόσβαση σε δεξιότητες και γνώσεις, καθώς και την ανταλλαγή τους, και τη μείωση των διαφορών μεταξύ περιφερειών και χωρών, για ένα ισχυρότερο σύστημα καινοτομίας·
-διασφαλίζουν τις κατάλληλες θεσμικές και δημοσιονομικές συνθήκες-πλαίσιο που θα δημιουργηθούν από κοινού με τους πολίτες για τη στόχευση τομέων προτεραιότητας.
«Η έρευνα και η καινοτομία είναι καίριας σημασίας για την οικοδόμηση του βιώσιμου και ανθεκτικού μέλλοντος που χρειάζεται η Ευρώπη. Η ψηφιακή και η πράσινη μετάβαση δεν μπορούν να επιτευχθούν χωρίς ισχυρά συστήματα έρευνας και καινοτομίας. Τα στοιχεία της έκθεσης στηρίζουν την επικείμενη ανακοίνωσή μας για ένα νέο ευρωπαϊκό θεματολόγιο καινοτομίας» σχολίασε η κυρία Μαρίγια Γκαμπριέλ, Επίτροπος Καινοτομίας, Έρευνας, Πολιτισμού, Εκπαίδευσης και Νεολαίας.
