Στο όχι μακρυνό παρελθόν θα γινόταν μια εικαστική έκθεση σε μια γκαλερί ή ένα γκαλά και οι συλλέκτες έργων τέχνης θα αξιολογούσαν το έργο του καλλιτέχνη, αποκτώντας τα καλύτερα κομμάτια του. Αντίστοιχα, οι μεγάλοι οίκο δημοπρασιών θα έκαναν τις καθιερωμένες εκδηλώσεις τους και με το τελευταίο χτύπημα του σφυριού θα κατοχύρωναν ένα αριστούργημα της τέχνης στον νέο του ιδιοκτήτη.
Όχι ότι δεν θα δούμε ξανά τέτοιες σκηνές, αλλά μέχρι να καθυποτάξει η επιστήμη τον Covid-19 και η αγορά των έργων τέχνης ανακαλύπτει την ψηφιακή τεχνολογία και συντηρείται – γιατί είναι ένας ακριβός χώρος δημιουργίας και βιομηχανίας – από αυτήν, χάρις στον ψηφιακό μετασχηματισμό.
Συνολικά, ένας στους τέσσερις συλλέκτες αγοράζει πλέον έργα τέχνης μέσω Ίντερνετ. To 2020 πάνω από το 34% των αγορών έργων τέχνης έγινε μέσω του Instagram, αποδεικνύοντας ότι τα social media μπορούν να ικανοποιήσουν τις ανάγκες και τις επιθυμίες των συλλεκτών και εμπόρων έργων τέχνης. Αυτή η εικόνα αποτυπώνεται στην έρευνα της Art Basel και της UBS Global Art Market 2021.
Έκρηξη πωλήσεων
Το 2020 για πρώτη φορά στην ιστορία, το online κανάλι ξεπέρασε τις πωλήσεις της γενικής λιανικής. Περισσότερα από 12,4 δισ. δολάρια επενδύθηκαν online στην τέχνη, ποσό διπλάσιο σε σχέση με το 2019. Είναι ενδεικτικό ότι μεταξύ 2013 και 2019 η online αγορά κατάφερε να φτάσει σε αξία μόλις τα 6 δισ. δολάρια.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι παγκόσμιες πωλήσεις έργων τέχνης μειώθηκαν κατά 22% το 2020 και έφτασαν τα 50,1 δισ. δολ. το 2020, την ίδια στιγμή οι online πωλήσεις διπλασιάστηκαν. Πλέον αντιπροσωπεύουν το 25% των συνολικών αγορών έργων τέχνης, όταν το αντίστοιχο ποσοστό το 2019 ήταν μόλις 9%.
Παρά το γεγονός ότι είχαν λιγότερες ευκαιρίες να αγοράσουν αυτοπροσώπως, οι συλλέκτες που ρωτήθηκαν απάντησαν ότι παρέμειναν ενεργά συνδεδεμένοι με την αγορά τέχνης το 2020, αγοράζοντας κατά μέσο όρο 9 έργα έναντι 10 το 2019. Μάλιστα, σχεδόν τα δύο τρίτα των συλλεκτών (66%) τονίζουν ότι η πανδημία αύξησε το ενδιαφέρον τους για συλλογή έργων τέχνης. Μάλιστα, ένας στους τρεις (32%) απαντά ότι αυτή η αύξηση ήταν σημαντική.
Οι Sotheby’s online
Ο οίκος δημοπρασιών Sotheby’s έκανε το 70% των πωλήσεών του online (από 30% το 2019). Τα έσοδα του από το online κανάλι έφτασαν τα 584 εκατ. δολ., καταγράφοντας αύξηση 650% από το 2019.
Όσον αφορά στην αγορά τέχνης μέσω Instagram, το 2020 οι πιο δυναμικοί αγοραστές ήταν οι Αμερικανοί, όπου το 46% των συλλεκτών αγόρασε τέχνη μέσω της πλατφόρμας. Το αντίστοιχο ποσοστό για τη Γερμανία ήταν 42$ και για τη Μεγάλη Βρετανία 40%.
Αν και η παγκόσμια αγορά τέχνης μειώθηκε σε αξία το 2020, οι πωλήσεις της παρέμειναν πάνω από το ιστορικό χαμηλό της οικονομικής ύφεσης του 2009, όταν είχαν υποχωρήσει κατά 36% στα 39,5 δισ. δολάρια.
Η αμερικανική αγορά διατήρησε την ηγετική της θέση, συγκεντρώνοντας μερίδιο 42% των παγκόσμιων πωλήσεων. Οι αμέσως επόμενες πιο δυναμικές αγορές, παγκοσμίως, για την τέχνη ήταν η Κίνα και η Μεγάλη Βρετανία με ποσοστό 20% έκαστη.
Milennials και γυναίκες
Οι Millennials συλλέκτες ήταν αυτοί που έπαιξαν τα… ρέστα τους για την τέχνη το 2020 με το 30% να έχει ξοδέψει πάνω από 1 εκατομμύριο δολάρια. Οι Millennials επίσης ήταν η γενιά που περισσότερο από όλες δραστηριοποιήθηκε στην αγορά έργων τέχνης μέσω του Διαδικτύου.
Οι γυναίκες συλλέκτριες έργων τέχνης ξόδεψαν το 2020 περισσότερα από τους άνδρες, με τη μέση δαπάνη να αυξάνεται κατά 13% από έτος σε έτος και να φτάνει τα 154.000 δολάρια. Συνολικά, το μερίδιο των συλλεκτριών έργων τέχνης διευρύνθηκε στο 39% το 2020 έναντι 37% το 2019 και 33% 2018.
